TR
EN
İslam Tarihi’nin İlk Pandemisi Amvâs Vebası ile Covid-19 (Koronavirüs) Arasındaki Benzerliklerin Gündelik Hayatımıza Yansımaları
Öz
Dünyanın farklı coğrafyalarını çeşitli şekillerde etkileyen insanın doğrudan veya dolaylı olarak dâhil olduğu küresel ısınma, volkan patlamaları, depremler, yangınlar, salgın hastalıklar vb. olaylar tarihin akışını değiştiren önemli faktörlerdir. Günümüzde ortaya çıkan ve günden güne çoğalan bu çeşit doğaüstü olaylar tarihin tarihi doğurabildiğini ve tek yumurta ikizi gibi birbirine benzerlik gösterdiğini bize yeniden göstermektedir. 2020 yılı tarihin akışını değiştirecek düzeyde büyük ve etkili bir salgın hastalıkla tüm dünyayı etkisi altına alırken dini, dili, ırkı ne olursa olsun her toplumda birtakım yeni kavramların ortaya çıkmasına veya popülerleşmesine sebep olmuştur. Örneğin, pandemi ve epidemi bu kavramlardan sadece iki tanesi olarak meşhur olmuşlardır. Sözlükte, dünyada birden fazla ülkede veya kıtada, çok geniş bir alanda yayılan ve etkisini gösteren salgın hastalıklara verilen genel bir isim olan pandemi ve sınırları belirli bir alanda etkili olan enfeksiyonun yayılmasını ifade eden epidemi zaman zaman kavramsal yönden karıştırılsa da dünya genelinde yaşayan insanların sağlığını tehdit etmeleri yönüyle benzerlik göstermektedirler. Bu çalışmada tarih boyunca ortaya çıkan Kara Veba, Kolera, Grip, Tifo, Domuz Gribi ve son olarak da Covid-19 (koronavirüs) gibi salgınları ifade eden pandemi üzerinde durulacaktır. Bu yönüyle araştırmamız da Hz. Ömer zamanında ortaya çıkan ve İslam Tarihi’nde bir ilk olan Amvâs Vebası’nı konu edinmekte ve o dönem ki pandeminin günümüzde yaşanan Covid-19 (koronavirüs) ile olan benzerliklerin siyasî, iktisâdî, toplumsal ve ekonomik yönden gündelik hayatımıza yansımaları üzerine değerlendirmeler yapılacaktır.
Anahtar Kelimeler
References
- Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmail. el-Câmiʿu’ṣ-ṣaḥîḥ. nşr. Muhammed Züheyr b. Nasr. 8 Cilt. b.y.: Dâru Tavki’n-Necât, 2. Basım, 1422/2001.
- Bulut, Hasan. “Salgın Bir Hastalık Olarak Vebânın Dinî Açıdan Yorumlanması”. Academic Knowledge 3/1 (2020), 1-19.
- Cebertî, Abdurrahman b. Hasan. ‘Acâ’ibü’l-âsâr fi’t-terâcim ve’l-ahbâr. 3 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Ceyl, ts.
- Cengi̇z, Ercan. “Hz. Ömer Döneminde Meydana Gelen Amvas Tâunu ve Etkileri”. Kafkas Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 7/13 (15 Ocak 2020), 129-150.
- https://doi.org/10.17050/kafkasilahiyat.663827
- Çağatay, Neşet. Başlangıçtan Abbasilere Kadar İslâm Tarihi. Ankara: Türk Tarih Kurumu, 1993.
- Ebû Ammâr, Mahmud el-Mısrî. Rasulullah’ın (sav) Ashabı. çev. İshak Doğan. İstanbul: Kitap Dünyası, 2016.
- Ebû Ubeyd el-Bekrî, el-Kāsım b. Sellâm b. Miskîn el-Herevî. Muʿcemü me’staʿcem min esmâʾi’l-bilâd ve’l-mevâżıʿ. 4 Cilt. Beyrut: Âlemü’l-Kütüb, 2009.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Religious Studies
Journal Section
Research Article
Authors
İlyas Uçar
*
0000-0002-7125-8995
Türkiye
Publication Date
June 15, 2021
Submission Date
January 4, 2021
Acceptance Date
March 29, 2021
Published in Issue
Year 1970 Volume: 8 Number: 15