TR
EN
Fıkıh’ta Devlet Başkanına Tanınan Yetkiler Necmuddin et-Tarsûsî’nin Tuhfetü’t-Türk’ünde Hanefî ve Şafiî Mezheplerinin Kamu Otoritesine Tanıdıkları Yetkilere Dair Mukayeseli Bir Değerlendirme
Öz
Bu makalede Necmuddin et-Tarsûsî’nin (ö. 758/1357) XIV. yüzyılın ortalarında Şam’da kadılık vazifesi döneminde kaleme aldığı, Tuhfetü’t-Türk (Türk’e armağan) adlı eserindeki Hanefî mezhebinin devlet başkanına, Şafiî mezhebine nispetle daha fazla yetki tanıdığı yönündeki iddiası fıkhî açıdan incelenecektir. Tarsûsî eserinin merkezî iddiası sayılabilecek, Hanefî mezhebinin devlet otoritesinin mülkünü (devletini) daha sağlıklı bir şekilde idâme ettirebilmesi noktasında daha elverişli mezhep olduğu savını fıkhın muhtelif fer’i meselesini örnek vererek desteklemektedir. Bu yazıda Tarsûsî’nin söz konusu savını temellendirme adına serdettiği fıkhî meselelerden tayin edici üç tanesinden hareketle iddiasının sağlaması yapılacaktır. Bunlar had cezalarının tatbikinin devlet başkanının onayına bağlı olup olmadığı, ölümle neticelenen ta‘zîr uygulamasından dolayı devlet başkanının tazminat ödemesinin gerekip gerekmeyeceği ve devlet başkanının istimvâl yetkisine sahip olup olmadığıyla ilgilidir.
Anahtar Kelimeler
References
- Aktan, Hamza. “İstimlâk”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 23: 364-365. İstanbul: TDV Yayınları, 2004.
- Apaydın, H. Yunus. “Siyâset-i Şer‘iyye”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 37: 299-304. İstanbul: TDV Yayınları, 2009.
- Askalânî, İbn Hacer. ed-Dürerü’l-kâmine fî a‘yâni’l-mieti’s-sâmine. Beyrut: Dâru’l-Cîl, ts.
- Bağdadî, Safiyüddin. Merâsidü’l-ittilâ‘ alâ esmâi’l-emkine ve’l-bikâ‘. Thk. Ali Muhammed el-Buharî. Beyrut: Dâru’l-Ma‘rife, 1954.
- Bakkal, Ali. İslam Fıkıh Mezhepleri. İstanbul: Rağbet Yayınları, 2007.
- Bardakoğlu, Ali. “Had”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 14: 547-551. İstanbul: TDV Yayınları, 1996.
- Başoğlu, Tuncay. “Ta‘zîr”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 40: 198-202. İstanbul: TDV Yayınları, 2011.
- Bereketzâde İsmail Hakkı. Necâib-i Kur’aniye. haz. Ertuğrul Özalp. İstanbul: Yeni Zamanlar Yayınları, 2002.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Religious Studies
Journal Section
Research Article
Authors
Murat Karacan
0000-0001-8606-9823
Germany
Publication Date
December 31, 2019
Submission Date
June 18, 2019
Acceptance Date
November 30, 2019
Published in Issue
Year 1970 Volume: 6 Number: 12
ISNAD
Karacan, Murat. “Fıkıh’ta Devlet Başkanına Tanınan Yetkiler Necmuddin Et-Tarsûsî’nin Tuhfetü’t-Türk’ünde Hanefî Ve Şafiî Mezheplerinin Kamu Otoritesine Tanıdıkları Yetkilere Dair Mukayeseli Bir Değerlendirme”. Mütefekkir 6/12 (December 1, 2019): 379-406. https://doi.org/10.30523/mutefekkir.659188.
Cited By
İBN ÂBİDÎN’İN REDDÜ’L-MUHTÂR İSİMLİ ESERİNDE DEVLET BAŞKANI TASAVVURU
Divan: Disiplinlerarası Çalışmalar Dergisi
https://doi.org/10.20519/divan.1460160