Emmanuel Levinas Felsefesinde “Başkalık ve Aynılık” Problemi
DOI:
https://doi.org/10.30523/mutefekkir.130249Anahtar Kelimeler:
Ben- Başkası- Aynılık- Aşkınlık- SorumlulukÖz
Bu makalede öncelikle Levinas felsefesinde önemli bir kavram olan Ben kavramından hareket edilerek başkalık ve aynılık problemi açıklanmaya çalışıldı. Çünkü Levinas felsefesinde Batı felsefesinden farklı olarak varlığın temelini ontoloji değil, etik ilişki oluşturmaktadır. Bu etik ilişki Ben ve başkalık arasındaki ilişkiyi de temellendireceğinden, ontoloji üzerinden hareket edildiğinde Ben ve Başka aynılaştırılmış olur. Bundan dolayı gelenekten kopuş ancak dil düzleminde gerçekleşebilir ve Levinas felsefesinin en temel noktasını da Başkası’yla kurulacak olan etiksel dil düzlemi oluşturmaktadır. Devamında, etik de beraberinde sorumluluk kavramını getireceğinden dolayı sorumluluk kavramından hareket edildi. Ben ve Başkası arasındaki sorumluluk ilişkisi koşulsuz, sınırsız ve tek yönlü olduğundan bu ilişkinin kaynağını bulmak ise mümkün değildir, çünkü bu ilişki Sonsuz’u kendi içerisinde barındırır. Ben’in kendisiyle olan özdeşliğini kıran art zamanlılık sorumluluğun sonsuzlaşması anlamına gelmektedir.Referanslar
Akdeniz, Emrah (2012), “Derrida’da Kökensiz Düşüncenin Kökeni Olarak Différance”, Düşünme Dergisi, Sayı: 1.
Alford, C. Fred (2004), “Totalite’nin Karşıtı: Levinas ve Frankfurt Okulu”, Çev. H. Emre Bağce, Doğu Batı, Sayı: 28.
Anlı, Ömer Faik (1996), “Levinas’ın Aşkınlık ve Yükseklik Kavramları Bağlamında ‘Ben’in Monadlaşması ve Ontolojinin Şiddeti”, Düşünme Dergisi sayı 1, ATICI, Medar; “Leibniz ve Levinas’ta Sonsuzluk Kavramı”, Cogito, Sayı 6-7.
Bernasconi, Robert (2004), “Levinas ve Ötekilik Politikası”, Tezkire, Sayı 38-39.
Bernasconi, Robert(2011), Levinas Okumaları, Ed. Zeynep Direk, İstanbul, Pinhan Yay.
Bumin, Tulin (2001), Hegel: Bilinç Problemi, Köle-Efendi Diyalektigi, Praksis Felsefesi, İstanbul, Yapı Kredi Yayınları.
Cheron, Michael de Saint, Levinas, Emmanuel (2008), “Kutsiyet Felsefesi Üzerine”, Çev. Cevriye Demir Güneş, Lapsus, Sayı: 3.
Çelebi, Volkan (2010), “Hakikatli İhanet: Nereyesiz Söyleme”, MonoKL, Sayı 8-9.
Çüçen, Abdülkadir (2003), Heidegger’de Varlık ve Zaman, Bursa, Asa Kitabevi.
Derrida, Jacques (1999), “Konuksev(-er-/-mez-)lik (Hostipitalité)”, Çev. Ferda Keskin, Önay Sözer, Pera Peras Poros: Jack Derrida ile birlikte disiplinlerarası çalışma’nın içerisinde yer alan bölüm, İstanbul, Yapı Kredi Yayınları.
Demir Güneş, Cevriye (2009), “E. Levinas Etiğinde Sorumluluk ve Yüzün Görünümü”, Ekev Akademi Dergisi, Sayı: 41.
Demir Güneş, Cevriye (2008), “Kutsiyet Felsefesi Üzerine”, Lapsus Dergisi, Sayı: 3.
Demirtaş, Pınar (2003), “Heidegger ve Varlık Yorumu”, Kaygı, Sayı: 2.
Diamantidis, Marinos (1997), “Vicdanı Düşünümselliğin Önüne Koymak: Levinas’ın İmkansız Görevi?”, Çev. Elif Çelik, MonoKL, Sayı 38-39, DİREK, Zeynep; “Konukseverliğin Düşüncesi”, Defter, Sayı: 31.
Diamantidis, Marinos (2005), Başkalık Deneyimi: Kıta Avrupası Felsefesi Üzerine Denemeler, İstanbul, YKY.
Diamantidis, Marinos (2003), Dünyanın Teni: Merleau-Ponty Felsefesi Üzerine İncelemeler, İstanbul, Metis Yay.
Göka, Erol (2004), “Benim Levinas’ım”, Tezkire, Sayı 38-39.
Gökberk, Macit (2004), Felsefe Tarihi, İstanbul, Remzi Kitabevi.
Gözel, Özkan (2004), “Levinas: Öteki, Etik ve Siyaset”, Tezkire, Sayı 38-39.
Gözel, Özkan (2011), Varlıktan Başka: Levinas’ın Metafiziğine Giriş, İstanbul, İthaki Yay.
Gözel, Özkan (2004), “‘Öteki Metafiziktir’: Levinas’ta Var/lık ve Öte/ki”, Tezkire, Sayı 38-39.
Korkmaz, Ramazan (2009), “Metaforik Dönüştürme Biçimleri ve Efendi-Köle Diyalektiği Bakımından Beyaz Kale”, Bilig Dergisi, Sayı: 50.
Levinas, Emmanuel (2004), “Öteki İnsanın Hakları”, Çev. Özkan Gözel, Tezkire, Sayı 38-39.
Levinas, Emmanuel (2010), Sonsuza Tanıklık, Haz. Zeynep Direk, İstanbul, Metis Yay.
Levinas, Emmanuel (2005), Zaman ve Başka, Haz. Zeynep Direk, Fransızcadan Çev. Özkan Gözel, İstanbul, Metis Yay.
Messina, Aicha Liviana (2005), “İnsani Olanın Gözüpekliği Levinas&Badiou: Etik Üzerine Bir Çatışma”, Çev. H. İlksen Mavituna, MonoKL, Sayı 8-9.
Platon (2000), Sofist, Çev. Cenap Karakaya, İstanbul, Sosyal Yay.
Sabuktay,Dr. Ayşegül (2000), “Levinas Felsefesinde Öznellik Ve Bu Öznelliğin Siyasal Olanakları”, Defter, Sayı: 41.
Smith, A. (1997), Communation and the Voice of Other, “The Limits of Communation: Lyotard and Levinas on Otherness”, Michael Huspek and Gary P. Radford (Ed.), ss. 329-358.
Steiner, Georg (1996), Heidegger, Çev. Süleyman Kalkan, İstanbul, Vadi Yay.
Türk, Duygu (2010), “Levinas’ta Etik ve Siyaset: “Kardeşlik, Tutsaklık, Eşitsizlik””, Birinci Uluslararası Felsefe Kongresi, Bursa.
Wyschogrod, Edith (2003), “Autochthony and Welcome: Discourses of Exile in Levinas and Derrida”, Journal of Philosophy Scriptures, Issue 1.
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı Bildirimi
Dergimize malale gönderen yazarlar, dergimizin online sistemine çalışmalarını yüklerken aşağıda belirtilen telif hakkı devir formunu okurlar ve onaylarlar.
MÜTEFEKKİR TELİF HAKKI DEVİR FORMU
Mütefekkir Editörlüğüne,
Derginiz OJS sisteminde başlığı ve yazarları belirtilen çalışma, yayımlanması için değerlendirilmek üzere yüklenmiştir. Bu çalışma daha önce hiçbir yerde yayımlanmamıştır, yayıma kabul edilmemiş ve değerlendirilmek üzere başka bir dergiye gönderilmemiştir.
Çalışmanın, yayıma kabul edilmesi durumunda Esere ilişkin 5846 Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (FSEK’in) 21. maddesinde düzenlenen “İşleme Hakkı”nı, 22. maddesinde düzenlenen “Çoğaltma Hakkı”nı, 23. maddesinde düzenlenen “Yayma Hakkı”nı, 24. maddesinde düzenlenen “Temsil Hakkı”nı ve 25. maddesinde düzenlenen dijital iletim de dâhil olmak üzere “İ̇şaret Ses ve/veya Görüntü Nakline Yarayan Araçlarla Umuma Yayın”, yeniden iletim, umuma iletim, temsil yetkisi ve üçüncü kişilerin seçtikleri yer ve zamanda Esere erişimi sağlamak suretiyle umuma iletim hakkını ve işbu sözleşmede belirlenen diğer hakları; yer, sayı ve muhteva itibariyle gayrimahdut, süre itibariyle ise işbu sözleşmenin imzalandığı tarihte yürürlükte bulunan kanunun öngördüğü koruma süresince münhasıran Yayıncıya devredilmiştir.
Ayrıca; Manevi haklar Eser Sahibinde (Bundan sonra Yetkilendirilmiş Yazar) kalır. Ancak Yayıncı, kendisine devredilen mali haklar çerçevesinde manevi hakları kullanma yetkisine sahiptir. Bu kapsamda FSEK’in 14. maddesinde düzenlenen “Umuma Arz Salahiyeti”, 15. maddede düzenlenen “Adın Belirtilmesi”, 16. maddede düzenlenen “Eserde Değişiklik Yapılmasını Önleme”, 17. maddede düzenlenen “Zilyede ve Malike Karşı Eser Sahibinin Kullanabileceği Hakları” üçüncü kişilere karşı ileri sürebilir. Buna karşılık, eser sahibinin şerefini ve itibarını zedeleyecek tarzdaki yayını Yetkilendirilmiş Yazarın önleme hakkı mahfuzdur.
Yayıncı, Eserin aslını ya da kopyalarını herhangi bir şekilde veya yöntemle tamamen veya kısmen çoğaltıp yayımlayabilir. Bu bağlamda Yayıncı, Eseri ciltli, ciltsiz yayımlayabileceği gibi, fasiküller hâlinde süreli ya da süresiz yayın formatında, değişik boylarda ve renklerde, görme engelliler için hazırlanacak yazı şekillerinde çoğaltıp yayımlayabilir. Yine Yayıncı, Eseri fiziki ortamda çoğaltıp yayımlayabileceği gibi, internet ve benzeri dijital ortamlar da dâhil olmak üzere bilgisayar, cep telefonu, CD, DVD gibi işaret, ses ve/veya görüntü nakline ve tekrarına yarayan, bilinen ya da ileride geliştirilecek olan ortamlarda da geçici ya da sürekli olarak çoğaltıp yayımlayabilir. Bu kapsamda Yayıncının, Eseri e-kitap ve z-kitap (zenginleştirilmiş kitap) gibi yeni teknolojinin gerektirdiği formatlarda ve mecralarda yayımlayabileceğini, iPhone, iPad, iPod ve Android gibi değişik formatlarda aplikasyonlarını yapabileceğini Yetkilendirilmiş Yazar, kabul, beyan ve taahhüt eder.
Yetkilendirilmiş Yazar, Eserin radyo-TV, uydu ve kablo gibi telli ya da telsiz araçlarla yayın ve yeniden yayın hakkı, umuma iletim, yeniden iletim, temsil yetkisi ile dijital iletim de dâhil olmak üzere üçüncü kişilerin seçtikleri yerde ve zamanda Esere erişimi sağlamak suretiyle umuma iletim, yeniden iletim ve temsil yetkisi hakkını Yayıncıya devir ve temlik etmiştir. Bu kapsamda interaktif uygulamalar, DVD, VCD, CD, MP3, video, GSM, EDGE, UMTS, 2.5G, 3G, LTE, 4G, DVBH, CDMA, HTML, XML, WAP, mobil TV, mobil streaming, mobil live streaming, catch-up, VOD, mobil, internet, sosyal medya, IPTV, WEBTV, HTML, XML, WAP, GSM, iPad, iPod, iPhone ve benzeri akıllı cihazlar ile mobil teknolojinin kullanıldığı cep telefonları ve sair mobil mecralar gibi sözleşmeye imza atıldığı tarihte bilinen ya da ileride geliştirilecek araçlarla yayın, erişimi sağlamak, umuma iletim, umuma erişim sağlama, yayın ve yeniden yayın hakkı ve yetkisi Yayıncıya ait olacaktır.
Yetkilendirilmiş Yazar, Yayıncıya Eserden doğan işleme hakkını ve yetkisini devir ve temlik etmiştir. Bu kapsamda Yayıncı, Eseri her dil ve lehçeye tercüme; müzik, sinema, opera ve tiyatro gibi eser türlerine dönüştürme veya bunlarla birlikte kullanma; sesli ve/veya görüntülü kitaba dönüştürme; külliyata dönüştürme; derleme, farklı yaş gruplarına göre seviyelendirme, uyarlama, özetleme ve veri tabanına ekleme, resimlendirmek suretiyle yayma gibi işleme ve bu işlemeler üzerindeki haklar ve yetkiler münhasıran Yayıncıya aittir.
Yayıncı, Eserin ticarileştirme (marchandasing) haklarının sahibidir. Bu bağlamda Yayıncı, Eserin adı, Eserde geçen herhangi bir karakter, karakterlerin isimleri, olayları, fotoğraf, çizgi ve resimleri, istediği şekilde ve istediği sektörde herhangi bir başka hizmet veya ürün ile birlikte promosyon ya da ticari olsun veya olmasın başkaca amaçlarla kullanabilir. Yayıncı, bu unsurları kendi adına marka veya alan adı olarak da tescil ettirebilir.
Çalışmanın bütün yazarları adına Yetkilendirilmiş Yazarı olarak, devir ve temlik ettiğim haklar bakımından devre ehil olduğumu, Eser üzerinde üçüncü kişilerin herhangi bir hakkının bulunmadığını, işbu sözleşme ile Yayıncıya devrettiğim hakların kendime ait olduğunu ve daha önce hiç kimseye bu hakları devretmediğimi; üçüncü kişilerin Eserin tümü ya da bir bölümü üzerinde herhangi bir hak iddia etmesi durumunda bundan doğabilecek tazminat ve diğer yasal sorumlulukların kendime ait olacağını; Yayıncının bu durumda uğrayabileceği her türlü zararı da derhal ve nakden tazmin edeceğimi ve Yayıncının bu nedenle işbu sözleşmeyi feshetme yetkisinin de bulunduğunu kabul ve beyan ederim.
Eserin Yetkilendirilmiş Yazarı olarak, Mütefekkir'in “Yazarlara Notlar” bölümündeki tüm koşulları kabul ettiğimi/ettiğimizi ve sunduğum/sunduğumuz çalışmanın etik kurallara uygun olarak hazırlandığını, yayımlanacak yazıda editöryal düzeltme yapma hakkının Mütefekkir'e devredildiğini tasdik ederim.
Yetkilendirilmiş Yazar olarak Derginiz OJS sistemine kendi kullanıcı adım ve şifremle girdiğimi ve ekranda gördüğüm “Telif hakkı devir formunu gördüm ve kabul ettim” ibaresini işaretleyerek işbu Telif Hakkı Devir Formunda yazan hususları kabul etmiş olduğumu beyan ederim.
