İkbal’in Şiirlerinde Hindistan Bağlamında Batılı Güç İngiltere Eleştirisi

Main Article Content

Muhsin Ramazan İŞSEVER
İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölümü Urdu Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı

Mehmet Kemal ÇAKMAKÇI
Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Urdu Dili ve Edebiyatı Bölümü

DOI:

10.30523/mutefekkir.939299
Atıf: Işsever, Muhsin Ramazan. Çakmakçi, Mehmet Kemal. "İkbal’in Şiirlerinde Hindistan Bağlamında Batılı Güç İngiltere Eleştirisi". Mütefekkir 8/15 (2021), 263-274. https://doi.org/10.30523/mutefekkir.939299

Zotero Mendeley EN EndNote

Öz

Hint Alt Kıtasının filozof ve şairi Muhammed İkbal, dünyanın farklı milletlerine felsefi fikirleri doğrultusunda eserlerinde yer vererek tarihe ışık tutmuştur. Batılıların maddeciliği ve materyalizmi ön plana çıkardığını dile getiren İkbal, manevi duygulardan yoksun kaldıklarını vurgulamıştır. Bu çalışmada Muhammed İkbal’in, ticaret bahanesiyle ülkesine gelen Batılı devletlerin asıl amacının ticaret olmadığının farkında olduğuna, Hint Alt Kıtasını sömürgeleri haline getirmek isteyen Batılı sömürge güçlerinin başında gelen İngiltere’nin hegemonyası altına girmemesi için verdiği mücadeleye ve bu duruma başkaldırışına değindik. Batı devletlerinin manevi duygulardan yoksun, teknolojik açıdan ileri olduğunu dile getiren İkbal’in, Müslümanların bu konuda Batı’yı örnek alabileceklerini içeren görüşlerine yer verdik. Hint Alt Kıtasında yaşayanların İngiliz kültüründen uzak durmalarını da kaleme alan Muhammed İkbal, Müslümanların bir noktada durmamalarını, devamlı olarak çalışıp çabalayıp gelişme göstermelerini ve İslâm dünyasının yeni hedeflere doğru ilerlemesinin gerekliliğinin eserlerine nasıl yansıdığını inceledik. Müslümanların özüne dönmeleri gerektiği düşüncesini savunan Muhammed İkbal’in, İslâm’ın özünde ataletin olmadığı fikrine, ayrıca Alt Kıtaya duyduğu vatan sevgisine ve bu topraklarda yetişen her bir âlimin kendisi için değerli olduğu görüşüne de yer verdik.

Anahtar Kelimeler:

Urdu Dili ve Edebiyatı, Muhammed İkbal, Hint Alt Kıtası, İngiltere, Sömürgecilik.

Article Details

Kaynakça

  • Aydın, Mehmet. “İkbal, Muhammed”. Türkiye Diyabet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi. org.tr/ikbal-Muhammed (Erişim 25.05.2020).
  • Ayvazoğlu, Beşir. “Mehmet Akif ve Muhammed İkbal”. Uluslararası Muhammed İkbal Sempozyumu Bildirileri, İstanbul: İstanbul Büyükşehir Belediyesi Yayınları, (1997), 43-56.
  • Benli, Selma. “İkbal: Kişiliği, Felsefesi ve Eserleri Hakkında Düşünceler”. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi (1987), 15-30.
  • Çişti, Yusuf Selim. Zarb-i Kalim: (Allama İkbal) Meaşer. Nai Dehli: İtikat Publishing House, 1991.
  • Halifat, Sekban. “İkbal’in İhya Projesinin Analizi”. Uluslararası Muhammed İkbal Sempozyumu Bildirileri, İstanbul: İBB Yayınları, (1997), 154-196.
  • Han, Şehzad. Kelam-i İkbal (Urdu) me Akvam-u Milel. Hayber Pahtunhva: Kurtuba University, 2016.
  • İkbal, Muhammed. Kulliyat-i İkbal. Lahor: İlm-u İrfan Publishers, 2002.
  • İkbal, Muhammed. Bal-i Cibril. Lahor: Tac Company Limited, 1935, çev. Ahmet Kızılkaya, Cebrail’in Kanadı, İstanbul: Hünkar Ofset, 2000.
  • İkbal, Muhammed. Zarb-i Kalim. Aligarh: Educational Book House, 1975.
  • İkbal, Muhammed. Hareket Zili. çev. Celal Soydan, Ankara: Hece Yayınları, 2013.
  • İkbal, Muhammed. Musa Vuruşu ve Hicaz Armağanı. çev. Celal Soydan, Ankara: Hece Yayınları, 2013.
  • Mehar, Gulam Resul. Matalib-i Zarb-i Kalim. Delhi: Matbaa Hâce Press, ts.
  • Muavvaz, Ahmed. el-Allame Muhammed İkbal. Kahire: El-Heyet Misriyye li’l-Kitab, 1980.
  • Özcan, Azmi. “İngiliz Doğu Hindistan Şirketi”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/ingiliz-dogu-hindistan-sirketi (Erişim 30.08.2020).
  • Yezdani, Havacah Hamid. Şerh-i Zarb-i Kalim. Lahor: Seng-i mil Publications, 2005.
  • Yezdani, Havacah Hamid. Şerh-i Bang-i Dera. Lahor: Seng-i mil Publications, 2006.