Kur’an ve Hadisler Bağlamında Hz. Dâvûd’un Örnekliği
DOI:
https://doi.org/10.30523/mutefekkir.441661Anahtar Kelimeler:
Hadis İlmi- Hz. Dâvûd- Peygamber- Hadis- Örnek- ÂyetÖz
Peygamberler, bir zincirin halkaları gibi birbirlerini tamamlayan seçkin kullardır. Bunlar öncelikle gönderildiği kavim/kavimler için olmak üzere diğer peygamber ve kavimler için de örnektirler. Kur’an-ı Kerim Hz. Mûsâ gibi bazı peygamberlerden sık sık bazısından ise nadiren bahsetmektedir. Bazı peygamberlere kitap verilmesi, Allah Teâlâ’nın kendileriyle konuşması, gönderildikleri kavimle yaptıkları mücadele ve katlandıkları sıkıntılar ve benzeri şeyler onlardan sıkça bahsedilmesinin muhtemel sebepleri olabilir. Allah Teâlâ’nın Kur’an’da kendisine “üstünlük verdim” dediği ve birçok özelliğinden bahsettiği peygamberden biri de Hz. Dâvûd’dur. Hz. Dâvûd hadislerde örnekliğinden en fazla bahsedilen peygamberdir. Hz. Peygamber, Dâvûd’un (as) el emeği ile geçindiğini, savaştan kaçmadığını, ibadet hayatı ve benzeri özelliklerinden bahsederek örnek alınması gerektiğini bildirmektedir. Makalede Hz. Dâvûd’un peygamberlik ve saltanat gibi kendisine mucize olarak verilen ve örneklik teşkil etmeyen özelliklerinden bahsedilmeyecektir. Çünkü bunlar kulun gayretiyle elde ettiği ve başkasına örnek olabilecek özellik taşımazlar. Bu çalışmada Hz. Dâvûd’un biyografisinden değil; Kur’an ve hadislerde hangi özellikleri dolayısıyla Müslümanlara örnek olarak sunulduğu üzerinde durulacaktır.Referanslar
Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdillah Ahmed b. Muhammed b. Hanbel b. Hilal b. Esed eş-Şeybânî. el-Müsned. 6 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1982/1402.
Babanzâde, Ahmet Nâim – Miras, Kamil. Sahîh-i Buhârî Muhtasarı Tecrid-i Sarih Tercemesi ve Şerhi. 12 Cilt. 6. Baskı. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 1981.
Beyzâvî, Nâsıruddîn Ebû Saîd Abdullah b. Ömer b. Muhammed eş-Şîrâzî. Envâru’t-tenzîl ve Esrâru’t-te’vîl. Thk. Muhammed Abdurrahman el-Maraşlî. 5 Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türasi’l-Arabî. 1418.
Beyhakî, EbûBekr Ahmed b. el-Huseyin b. Ali b. Mûsâ el-Hüsrevcirdî el-Horasânî. es-Sünenü’l-Kübra. Thk. Muhammed Abdülkadir Atâ. 10 Cilt. 3. Baskı. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, 1424/2003.
Buhârî, Ebû Abdillah Muhammet b. İsmail. el-Câmiu’s-sahîh. 8 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1401/1981.
Dârimî, Ebû Muhammed Abdullah b. Abdurrahman b. Fazl b. Behram. es-Sünen. 2 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1992.
Ebû Dâvûd, Süleyman b. Eş’as es-Sicistanı el-Ezdî. es-Sünen. 5 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1401/1981.
Ebû Ya’lâ, Ahmed b. Ali el-Müsennâ b. Yahay b. Isâ b. Hilal et-Temîmî. Müsnedü Ebî Ya’lâ. Thk. Hüseyin Selim Esed. 8 Cilt. Dımaşk: Dâru’l-Me’mûn li’t-Türâs, 1404/1984.
Eşkâr, Ömer b. Süleyman b. Abdullah. er-Rusül ve’r-Risâlât. 4. Baskı. Kuveyt: Mektebetü’l-Fellâh, 1410/1989.
Hıcâzî, Muhammed Mahmud. et-Tefsîru’l-Vâzıh. 3 Cilt. 10. Baskı. Beyrut: Dâru’l-Cîli’l-Cedîd, 1413.
İbn Ebî Şeybe, Ebû Bekir Abdullah b. Muhammed b. İbrahim b. Osman. Müsnedü İbn Ebî Şeybe. Thk. Âdil b. Yusuf el-Azâzî - Ahmed b. Ferid el-Mezîdî. 2 Cilt. Riyad: Dâru’l-Vatan, 1997.
İbn Ebî Şeybe, Ebû Bekir Abdullah b. Muhammed b. İbrahim b. Osman. el-Kitâbu’l-Musannef fi’l-Ehâdîs ve’l-Âsâr. Thk. Kemal Yusuf el-Hût. 7 Cilt. Riyad: Mektebetü’r-Rüşd, 1409.
İbn Hacer el-Askalânî, Ebü’l-Fadl Şihâbüddin Ahmed b. Ali b. Muhammed. Fethu’l-Bârî şerhu Sahîhı’l-Buhârî. Beyrut: Dâru’l-Ma’rife, 1379.
İbn Mâce, Ebû Abdullah b. Yezid el-Kazvinî. es-Sünen. 2 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1401/1981.
İbn Melek, Muhammed b. Izzüddin Abdillatif b. Abdilaziz b. Emînüddin b. Firiştâ. Şerhu Mesâbihu’s-Sünneti li’l-İmam el-Beğavî. Thk. Nuruddin Tâlib. 6 Cilt. B.y.: İdaratü’s-Sekâfeti’l-İslâmiyye, 1433/2012.
İbn Teymiyye, Takıyyuddin Ebü’l-Abbâs Ahmed b. Abdülhalim. Mecmûu’l-Fetâvâ. Thk. Abdurrahman b. Muhammed b. Kâsım. 35 Cilt. Medine: y.y., 1416/1995.
İbn Sâlih el-Bessâm, Abdullah b. Abdurrahman. Teysîru’l-Allâm şerhu Umdetü’l-Ahkâm. 2 Cilt. 10. Baskı. Beyrut: Müessetü’r-Reyyân, 1433/2012.
İbnü’l-Cevzî, Ebü’l-Ferec Abdurrahman b. Ali b. Muhammed. Keşfü’l-Müşkil min Hadisi’s-Sahihayn. Thk. Ali Hüseyin el-Bevvâb. 4 Cilt. B.y.: Daru’l-Vatani’l-A’rabî, ts.
Kurtubî, Ebû Abdillah Muhammed b. Ahmed b. Ebû Bekr. el-Câmiu li Ahkâmi’l-Kur’an. Thk. Ahmed Berdûnî- İbrahim Atfîş. 20 Cilt. 2. Baskı. Kahire: Dâru’l-Kütübi’l-Ilmiyye, 1384/1964.
Lâşin, Mûsâ Şâhîn. Fethu’l-Mün’ım şerhu Sahihi Müslim. 10 Cilt. B.y.: Dâru’ş-Şürûk, 1423/2002.
Mâlik b. Enes. el-Muvatta. 2 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1401/1981.
Mukâtil b. Süleyman, Ebü’l-Hasen. Tefsîru Mukâtil b. Süleyman. Thk. Abdullah Mahmud Şehâte. 5 Cilt. Beyrut: Dâru İhyâi Türasi’l-Arabî, 1423.
Mücâhid, Ebü’l-Haccâc b. Cebr el-Mekkî el-Mahzûmî. Tefsîru Mücâhid. Thk. Muhammed Abdüsselam Ebü’n-Nil. Mısır: Dâru’l-Fikri’l-İslâmî el-Hadise, 1410/1989.
Müslim, Ebü’l-Hüseyin Müslim b. Haccac el-Kureyşî. el-Câmiu’s-Sahih. 3 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981/1401.
Nesâî, Ebû Abdurrahman Ahmed b. Şuayb. es-Sünen. 5 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1981/1401.
Nevevî, Ebû Zekeriyyâ Muhyiddin Yahya b. Şeref. el-Menhec Şerhu Sahîhi Müslim b. Haccâc. 18 Cilt. 2. Baskı. Beyrut: Dâru ihyâi’t-Türasi’l-Arabî, 1392.
Saîd b. Mansûr, Ebû Osman. es-Sünen. Thk. Habiburrahman el-A’zamî. 2 Cilt. Hindistan: ed-Dâru’s-Selefiyye, 1403/1982.
Taberî, Ebû Ca’fer Muhamed b. Cerir b. Yezid b. Kesir. Câmiu’l-Beyân fî Te’vîli’l-Kur’an. Thk. Ahmed Muhammed Şâkir. 24 Cilt. B.y.: Müessesetü’r-Risâle, 1420/2000.
Tirmizî, Ebû İsâ Muhammed b. İsâ b. Sevre. es-Sünen. 5 Cilt. 2. Baskı. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1401/1981.
Yazır, Elmalılı Hamdi. Hak Dini Kur’an Dili. 10 Cilt. İstanbul: Azîm Dağıtım, 1992.
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı Bildirimi
Dergimize malale gönderen yazarlar, dergimizin online sistemine çalışmalarını yüklerken aşağıda belirtilen telif hakkı devir formunu okurlar ve onaylarlar.
MÜTEFEKKİR TELİF HAKKI DEVİR FORMU
Mütefekkir Editörlüğüne,
Derginiz OJS sisteminde başlığı ve yazarları belirtilen çalışma, yayımlanması için değerlendirilmek üzere yüklenmiştir. Bu çalışma daha önce hiçbir yerde yayımlanmamıştır, yayıma kabul edilmemiş ve değerlendirilmek üzere başka bir dergiye gönderilmemiştir.
Çalışmanın, yayıma kabul edilmesi durumunda Esere ilişkin 5846 Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (FSEK’in) 21. maddesinde düzenlenen “İşleme Hakkı”nı, 22. maddesinde düzenlenen “Çoğaltma Hakkı”nı, 23. maddesinde düzenlenen “Yayma Hakkı”nı, 24. maddesinde düzenlenen “Temsil Hakkı”nı ve 25. maddesinde düzenlenen dijital iletim de dâhil olmak üzere “İ̇şaret Ses ve/veya Görüntü Nakline Yarayan Araçlarla Umuma Yayın”, yeniden iletim, umuma iletim, temsil yetkisi ve üçüncü kişilerin seçtikleri yer ve zamanda Esere erişimi sağlamak suretiyle umuma iletim hakkını ve işbu sözleşmede belirlenen diğer hakları; yer, sayı ve muhteva itibariyle gayrimahdut, süre itibariyle ise işbu sözleşmenin imzalandığı tarihte yürürlükte bulunan kanunun öngördüğü koruma süresince münhasıran Yayıncıya devredilmiştir.
Ayrıca; Manevi haklar Eser Sahibinde (Bundan sonra Yetkilendirilmiş Yazar) kalır. Ancak Yayıncı, kendisine devredilen mali haklar çerçevesinde manevi hakları kullanma yetkisine sahiptir. Bu kapsamda FSEK’in 14. maddesinde düzenlenen “Umuma Arz Salahiyeti”, 15. maddede düzenlenen “Adın Belirtilmesi”, 16. maddede düzenlenen “Eserde Değişiklik Yapılmasını Önleme”, 17. maddede düzenlenen “Zilyede ve Malike Karşı Eser Sahibinin Kullanabileceği Hakları” üçüncü kişilere karşı ileri sürebilir. Buna karşılık, eser sahibinin şerefini ve itibarını zedeleyecek tarzdaki yayını Yetkilendirilmiş Yazarın önleme hakkı mahfuzdur.
Yayıncı, Eserin aslını ya da kopyalarını herhangi bir şekilde veya yöntemle tamamen veya kısmen çoğaltıp yayımlayabilir. Bu bağlamda Yayıncı, Eseri ciltli, ciltsiz yayımlayabileceği gibi, fasiküller hâlinde süreli ya da süresiz yayın formatında, değişik boylarda ve renklerde, görme engelliler için hazırlanacak yazı şekillerinde çoğaltıp yayımlayabilir. Yine Yayıncı, Eseri fiziki ortamda çoğaltıp yayımlayabileceği gibi, internet ve benzeri dijital ortamlar da dâhil olmak üzere bilgisayar, cep telefonu, CD, DVD gibi işaret, ses ve/veya görüntü nakline ve tekrarına yarayan, bilinen ya da ileride geliştirilecek olan ortamlarda da geçici ya da sürekli olarak çoğaltıp yayımlayabilir. Bu kapsamda Yayıncının, Eseri e-kitap ve z-kitap (zenginleştirilmiş kitap) gibi yeni teknolojinin gerektirdiği formatlarda ve mecralarda yayımlayabileceğini, iPhone, iPad, iPod ve Android gibi değişik formatlarda aplikasyonlarını yapabileceğini Yetkilendirilmiş Yazar, kabul, beyan ve taahhüt eder.
Yetkilendirilmiş Yazar, Eserin radyo-TV, uydu ve kablo gibi telli ya da telsiz araçlarla yayın ve yeniden yayın hakkı, umuma iletim, yeniden iletim, temsil yetkisi ile dijital iletim de dâhil olmak üzere üçüncü kişilerin seçtikleri yerde ve zamanda Esere erişimi sağlamak suretiyle umuma iletim, yeniden iletim ve temsil yetkisi hakkını Yayıncıya devir ve temlik etmiştir. Bu kapsamda interaktif uygulamalar, DVD, VCD, CD, MP3, video, GSM, EDGE, UMTS, 2.5G, 3G, LTE, 4G, DVBH, CDMA, HTML, XML, WAP, mobil TV, mobil streaming, mobil live streaming, catch-up, VOD, mobil, internet, sosyal medya, IPTV, WEBTV, HTML, XML, WAP, GSM, iPad, iPod, iPhone ve benzeri akıllı cihazlar ile mobil teknolojinin kullanıldığı cep telefonları ve sair mobil mecralar gibi sözleşmeye imza atıldığı tarihte bilinen ya da ileride geliştirilecek araçlarla yayın, erişimi sağlamak, umuma iletim, umuma erişim sağlama, yayın ve yeniden yayın hakkı ve yetkisi Yayıncıya ait olacaktır.
Yetkilendirilmiş Yazar, Yayıncıya Eserden doğan işleme hakkını ve yetkisini devir ve temlik etmiştir. Bu kapsamda Yayıncı, Eseri her dil ve lehçeye tercüme; müzik, sinema, opera ve tiyatro gibi eser türlerine dönüştürme veya bunlarla birlikte kullanma; sesli ve/veya görüntülü kitaba dönüştürme; külliyata dönüştürme; derleme, farklı yaş gruplarına göre seviyelendirme, uyarlama, özetleme ve veri tabanına ekleme, resimlendirmek suretiyle yayma gibi işleme ve bu işlemeler üzerindeki haklar ve yetkiler münhasıran Yayıncıya aittir.
Yayıncı, Eserin ticarileştirme (marchandasing) haklarının sahibidir. Bu bağlamda Yayıncı, Eserin adı, Eserde geçen herhangi bir karakter, karakterlerin isimleri, olayları, fotoğraf, çizgi ve resimleri, istediği şekilde ve istediği sektörde herhangi bir başka hizmet veya ürün ile birlikte promosyon ya da ticari olsun veya olmasın başkaca amaçlarla kullanabilir. Yayıncı, bu unsurları kendi adına marka veya alan adı olarak da tescil ettirebilir.
Çalışmanın bütün yazarları adına Yetkilendirilmiş Yazarı olarak, devir ve temlik ettiğim haklar bakımından devre ehil olduğumu, Eser üzerinde üçüncü kişilerin herhangi bir hakkının bulunmadığını, işbu sözleşme ile Yayıncıya devrettiğim hakların kendime ait olduğunu ve daha önce hiç kimseye bu hakları devretmediğimi; üçüncü kişilerin Eserin tümü ya da bir bölümü üzerinde herhangi bir hak iddia etmesi durumunda bundan doğabilecek tazminat ve diğer yasal sorumlulukların kendime ait olacağını; Yayıncının bu durumda uğrayabileceği her türlü zararı da derhal ve nakden tazmin edeceğimi ve Yayıncının bu nedenle işbu sözleşmeyi feshetme yetkisinin de bulunduğunu kabul ve beyan ederim.
Eserin Yetkilendirilmiş Yazarı olarak, Mütefekkir'in “Yazarlara Notlar” bölümündeki tüm koşulları kabul ettiğimi/ettiğimizi ve sunduğum/sunduğumuz çalışmanın etik kurallara uygun olarak hazırlandığını, yayımlanacak yazıda editöryal düzeltme yapma hakkının Mütefekkir'e devredildiğini tasdik ederim.
Yetkilendirilmiş Yazar olarak Derginiz OJS sistemine kendi kullanıcı adım ve şifremle girdiğimi ve ekranda gördüğüm “Telif hakkı devir formunu gördüm ve kabul ettim” ibaresini işaretleyerek işbu Telif Hakkı Devir Formunda yazan hususları kabul etmiş olduğumu beyan ederim.